विजयकुमार बौडेल – 
बैशाख १३ – विभिन्न प्रकारका च्याउ तथा परिकारको उत्पादन तथा प्रर्वधन गर्दै आउनुभएका तानसेन ८ का केशव कार्कीले च्याउकै मस्यौरा र सिन्की उत्पादन सुरु गर्नुभएको छ ।

कार्कीले च्याउको उत्पादन धेरै भएको र लकडाउनका कारण च्याउ विक्रि सहज रुपमा नभएका कारण च्याउको मस्यौरा र सिन्की उत्पादन सुरु गर्नुभएको हो । च्याउको विक्रि गर्न समस्या नभए पनी कोरोना भाईरस संक्रमणको जोखिमका कारण बाहिरका बजारमा खासै नपठाएको काकीृले बताउनुभयो ।

विभिन्न प्रकारका च्याउलाई फरक फरक स्थानमा फरक फरक तरिकाले परिक्षण गरि उत्पादन गर्न लागीपर्ने कार्कीलाई धेरैले “च्याउ केशव” भनेरै चिन्ने गर्दछन् । कहिले काठका मुढामा, कहिले परालमा त कहिले पोखरीको पानीमा डुवाएर उत्पादन परिक्षण गरिरहने कार्कीले अहिले च्याउको मस्यौरा र सिन्की उत्पादन परिक्षण गर्नुभएको छ ।

आमा लक्ष्मीकुमारी कार्कीको रचनात्मक आईडियाले च्याउको मस्यौरा र च्याउ उत्पादन गर्न लागेको कार्कीले बताउनुभयो । च्याउका विभिन्न परिकारहरु बनाएपनी अहिले सम्म मस्यौरा र सिन्की नबनाएको भन्दै परिक्षण उत्पादन गरेको र सुप बनाएर खाँदा निकै स्वादिलो भएको कार्कीले बताउनुभयो । घरको छतमा च्याउको मस्यौरा र सिन्की चलाउँदै सुकाउँदै गर्नुभएकी लक्ष्मीकुमारी कार्कीले पहिलो पटक गर्न सुरु गरिएको यो उत्पादनले सबैको मन जित्ने बताउनुभयो ।

अन्य कुराहरुको सिन्की र मस्यौरा भन्दा च्याउको बनाउँदा स्वास्थ्यलाई धेरै फाईदा हुने उहाँले बताउनुभयो । “हामीले घरमा बनाएर खाईसक्यौं, निकै स्वादिलो हुँदो रहेछ ।” कार्कीले भन्नुभयो । “स्वाद संगै च्याउको मस्यौरा र सिन्कीको सुपले शरिरमा फुर्ती र स्वच्छ मुटु बनाउन सहयोग पुर्याउँछ ।” विभिन्न प्रकारका च्याउ र यसका परिकार उत्पादन गरेर सबैलाई यसको महत्व बुझाउन छोरा लागेकोमा आमा लक्ष्मीकुमारी कार्कीलाई गर्व महसुस हुन्छ ।

आफ्नो जिवनमा धेरैखाले काम गरेको अनुभव भएपनी च्याउ र यसका परिकार प्रवर्धन गर्न थालेपछी सन्तुष्ट भएको काकीृको भनाई छ । पछिल्लो समय कोरोना भाईरसको संक्रमणका कारण सरकारले लकडाउन गरेपछी उत्पादित च्याउको मस्यौरा र सिन्की बनाउन सुरु गरेको कार्कीले बताउनुभयो ।

भैरव दर्शन च्याउ उद्योग सञ्चालन गर्दै आउनुभएका कार्कीले लकडाउनभरी उत्पादन गरेर राख्ने र त्यसलगत्तै बजारमा च्याउको मस्यौरा र सिन्की पुर्याउने लक्ष्य रहेको बताउनुभयो ।

विजयकुमार बौडेल – 
वैशाख ७ – संगठन प्रेस संगठन नेपाल, पाल्पा शाखाले पत्रकारहरुलाई सकेसम्म एकान्तवास बाटै दैनिक कार्यसम्पादन गर्ने व्यवस्था मिलाउन संचारगृह व्यवस्थापकहरुलाई अनुरोध छ ।

संगठनले प्रेस विज्ञप्ती जारी गर्दै विपद्का बेला निरन्तर सूचना दिन अनवरत रुपमा खट्ने पत्रकार तथा संचारकर्मीलाई आफु सुरक्षित रहदै सम्बन्धित संस्थाले सुरक्षामा ध्यान दिन अनुरोध गरेको हो । पनी जिम्मेवारी पुरा गर्न आग्रह गरेको हो ।

विज्ञप्तीमा कार्यस्थलमा खट्नैपर्ने संचारकर्मी तथा पत्रकारहरुको सुरक्षाका लागि आवश्यक पिपिइ सेट, मास्क, सेनिटाइजर र ग्लोब्स जस्ता अत्यावश्यक सामग्रीहरुको सहज उपलव्धता गराई उनीहरुलाई कोरोना भाइरस संक्रमणवाट सुरक्षित हुने वातावरण निर्माणमा सम्बन्धित संचार गृहलाई जिम्मेवार बन्न आग्रह गरिएको छ ।

विज्ञप्तीमा “विश्वव्यापी कोरोना महामारीको जोखिमपुर्ण अवस्थामा समेत विचलित नभई नियमित रुपमा नागरिकलाई सूचना प्रवाह गरिरहेका पत्रकार तथा संचारकर्मीहरुलाई धन्यवाद दिन चाहन्छ । यसका साथै अग्रपंतिमा रहेर सेवा गरिरहेका चिकित्सक, स्वास्थ्यकर्मी, सुरक्षाकर्मी लगायत सबैमा आभार व्यक्त गर्दछ ।” भनिएको छ ।

प्रेस संगठनका जिल्ला संयोजक राजेन्द्र लिगलद्धारा हस्ताक्षर गरिएको विज्ञप्तीमा एक अर्काविच सामाजिक दुरी कायम गर्दै नागरिकको सामाजिक दायित्व र जिम्मेवारी पुरा गर्नका लागि सबैलाई अनुरोध गरिएको छ । संगठनले संक्रमणबाट बच्न नेपाल सरकारले अपनाएको लकडाउनवाट दैनिक गुजारा चलाउन समस्या परेको गरिव, श्रमिक र जोखिम समूहका वर्गलाई उचित राहतको व्यवस्था गर्न सरोकारवाला निकायलाई ध्यानाकर्षण गराएको छ ।

विज्ञप्तीमा सहज खाद्यान्न आपूर्ति गर्न, गन्तव्यमा पुग्न नसकी सडकमा अलपत्र परेका नागरिकलाई सुरक्षित घरसम्म पु¥याउने सहज वातावरण सिर्जना गर्न, उच्च मनोवलका साथ स्वास्थ्यकर्मीलाई काम गर्ने वातावरण निर्माण गर्न सम्बन्धित सबैको ध्यानाकर्षण समेत गराईएको छ ।

महामारीका रुपमा भाईरस संक्रमणको अवस्थालाई समयमै रोक्न सम्भाव्य व्यक्तिहरुको पहिचान र स्वास्थ्य परीक्षण दु्रतगतिमा गर्ने व्यवस्था मिलाउन संगठनले विज्ञप्तीमार्फत माग गरेको छ ।

विजयकुमार बौडेल – 
वैशाख ५ – पाल्पाका विभिन्न स्थानिय तह, व्यक्ति तथा संघसंस्थाहरुले नै लकडाउनको अवज्ञा गर्दै मानिसलाई हिँडडुल गर्न प्रोत्साहित गरिरहेका छन् ।

पाल्पाका विभिन्न स्थानिय तह र जनप्रतिनिधीहरु सहित व्यक्ति र संघसंस्थाहरुले नै बाटोमा हिँडेका यात्रुहरुलाई खानेकुरा र पानी बाँड्दै हिँड्न प्रोत्साहित गरिरहेका छन् । सरकारले जो जहाँ छ, त्यहीँ बस्ने र कोरोना संक्रमणको जोखिम कम गर्ने भन्दै लकडाउन लागु गरेको हो तर स्थानिय तहका जनप्रतिनिधि लगाएत विभिन्न व्यक्ति तथा संघसंस्थाहरु नै चाउचाउ, बिस्कुट र पानी बाँड्दै मानिसलाई आवतजावतको व्यवस्थापनमा जुटेका छन् ।

तानसेन नगरपालिकाका प्रमुख अशोक कुमार शाहीले बुटवल हुँदै पाल्पाको बाटो प्रयोग गरेपनी स्थानिय तहले हिँडडुल गर्न प्रोत्साहित नगरेको बताउनुभयो । “बाटोमा हिँडेर आएकाहरुको दुख देखेर केही व्यक्ति तथा संघसंस्थाहरुले सहयोग गरेको भएपनी नगरपालिकाले यही बसोबास गर्ने मजुर तथा विपन्न परिवारलाई बाहेक अरुलाई खाद्यान्न सहयोग गरेको छैन ।”

प्रमुख शाहीले भन्नुभयो । “हामीले बाटोमा हिँड्नेहरुले दुख पाएको भए जती जना भएपनी यहीँ क्वारेन्टाईनमा राख्ने, खुवाउने बसाल्ने व्यवस्थापन गर्न सक्छौं । विपद्को बेला आवतजावत गर्नुपर्छ भन्ने पक्षमा छैनौं ।”

प्रमुख साहीले आधिकारीक रुपमा नगरपालिकालाई जानकारी नदिई कोही कसैले पनी केही वितरण नगर्न अनुरोध गर्नुभयो । बाटोमा गरिएका विभिन्न व्यवस्थापनहरुले यात्रा गर्ने व्यक्तिहरुलाई थप हौसला मिलिरहेको छ । स्थानिय तहहरुले योजना बनाएर यात्रुहरुलाई हिँडडुल गर्न राक लगाई उनीहरुलाई व्यवस्थापन गर्ने विषयमा कमजोर देखिएका छन् ।

राजमार्गका धेरैजसो स्थानमा व्यक्ति तथा संघसंस्थाहरुले क्याम्प स्थापना गरेरै बाटोमा हिँड्ने यात्रुहरुलाई खान, खाजा, पानीलगाएतका खाद्यान्न वितरण गरेका छन् । यसले बाटोमा हिँड्ने यात्रुहरुलाई हिँड्न थप प्रोत्साहन मिल्ने र कोरोना संक्रमण जोखिम बढ्ने सरोकारवालाहरु बताउँछन् ।

प्रदेश ५ सरकारले बाटोमा यात्रा नगर्न र प्रदेश ५ क्षेत्रभित्र जुनसुकै क्षेत्रबाट आएकाहरुलाई त्यहीँको स्थानिय तहको क्वारेन्टाईनमा व्यवस्थापन गर्न स्थानिय तहहरुलाई अनुरोध गरेको छ । तर स्थानिय तह र जनप्रतिनिधिहरु भने सस्तो लोकप्रियताका लागी चाउचाउ र पानी बाँड्ने, सम्बन्धित स्थान सम्म पुग्न सहजिकरण गर्न लागीपरेका छन् ।

यसै समयमा प्रशासनले पनी लकडाउनको नियम लागु गर्ने क्रममा नागरिकहरुको हिँडडुललाई सामान्य ठानेर पक्राउ र कारबाही प्रक्रिया अघि बढाएको छैन । कोरोना भाईरस मानिसबाट अत्यन्तै छिटो सर्ने भएपनी प्रशासनले मानिसको आवतजावतलाई वेवास्ता र यातायातका साधन रोकलाई बढी कडाई गरेको छ ।

लकडाउनमा मजदुर तथा दैनिक ज्यालादारी गरेर खानेहरुलाई अप्ठेरो परेर घर जानुपर्ने बाध्यता छ । यो बेलामा स्थानिय तहहरुले सही रुपमा व्यवस्थापन गर्न सकिरहेका छैनन् । उनीहरुलाई जहाँ छन्, त्यहीँ खान र बस्नको व्यवस्थापन गर्न स्थानिय तहहरु गम्भिर नभए गरेर कोरोना संक्रमणको जोखिम कम गर्न गरेका अन्य कामहरु व्यर्थ जाने पक्का छ ।

विजयकुमार बौडेल – 
वैशाख ५ – पाल्पामा गाईले धकेलेर भिरबाट खस्दा एकको ज्यान गएको छ ।

रैनादेवी छहरा गाउँपालिका वडा नं. ६ गोहारठानाका ५० बर्षिय चन्द्र बहादुर रानालाई गाईले धकेल्दा भिरबाट खस्दा ज्यान गएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय पाल्पाले जनाएको छ । दिउँसोको समयमा गाईवस्तु चराउन गएका बेला गाईले धकेल्दा ज्यान गएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय पाल्पाका प्रहरी निरिक्षक सुरज श्रेष्ठले जानकारी दिनुभयो ।

गाईले धकेल्दा बाटोबाट अन्दाजी १० मिटर तल खसी घटनास्थलमै ज्यान गएको प्रहरीले जनाएको छ ।

विजयकुमार बौडेल – 
बैशाख ४ – पाल्पामा रुखले च्याँपेर एक जनाको ज्यान गएको छ ।

तिनाउँ गाउँपालिका वडा नं. १ स्थित ठुलिउदानको मसिना सामुदायिक वनमा रुख काट्ने क्रममा ओम बहादुर घर्तीको ज्यान गएको हो । सामुदायिक वनमा रुख काट्न गएका ३४ बर्षिय घर्तीको सोही रुखले च्याँपेर ज्यान गएको जिल्ला प्रहरी कार्यलय पाल्पाले जनाएको छ ।

घर्तीको घटनास्थलमा नै ज्यान गएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय पाल्पाका प्रहर निरिक्षक सुरज श्रेष्ठले जानकारी दिनुभयो ।

विजयकुमार बौडेल – 
वैशाख ३ – रिब्दीकोट गाउँपालिकाले सबै कार्यपालिका सदस्यहरुको १० वटा बैठक भत्ता बराबरको रकम विपद व्यवस्थापन कोषमा जम्मा गर्ने निर्णय गरेको छ ।

गाउँकार्यपालिकाको बैठकले सबै कार्यपालिका सदस्यहरुको १० वटा बैठक बराबरको भत्ता रकम गाउँपालिकाले स्थापना गरको विपद व्यवस्थापन कोषमा जम्मा गर्ने निर्णय गरेको हो । बैठकले अन्यत्र जिल्लाहरुबाट आउने व्यक्तिहरुलाई समेत अनिवार्य रुपमा सम्बन्धित वडाहरुमा नै क्वारेन्टाइनमा राख्ने व्यवस्था मिलाउने निर्णय गरेको छ ।

त्यस्तै भारत लगायत अन्य देशबाट आएका व्यक्तिहरुको निरन्तर निगरानी एवं स्वास्थ्य अवस्थाको अपडेट लिने, लकडाउन अवधि बढेसँगै समस्यामा परेका थप विपन्न परिवारहरुको तथ्यांक संकलन गरी तोकिएको मापदण्ड बमोजिम वडाहरुबाट राहत उपलब्ध गराउने निर्णय गरेको प्रमुख प्रसासकिय अधिकृत ऋषिराम अर्जेलले जानकारी दिनुभयो ।

त्यस्तै गाउँपालिकामा कार्यरत कर्मचारीहरुका तर्फबाट प्रदान गरिएको १ लाख १२ हजार ४ सय ६ रुपैंया गाउँपालिकाको विपद व्यवस्थापन कोषमा जम्मा गर्ने, दैनिक उपभोग्य बस्तुको सहज उपलब्धता सुनिश्चित गर्न, कालोबजारी र कृत्रिम अभाव सिर्जना हुन नदिन सम्बन्धित वडाले वडा स्तरमै अनुगमन गरी उपभोक्ताले सहज र सुलभ रुपमा उपभोग्य वस्तु प्राप्त गर्ने अवस्थाको सुनिश्चित गर्ने निर्णय गरेको छ ।

त्यस्तै कालोबजारी नियन्त्रण गर्ने, पसलहरुमा अनिवार्य रुपमा मूल्य सूची राख्न लगाइ नियमित अनुगमन गरी अटेरी गर्ने व्यवसायीहरुलाई प्रहरी प्रशासन मार्फत कारवाही प्रक्रिया अगाडि बढाउने निर्णय समेत भएको गाउँपालिका अध्यक्ष नारायण बहादुर जिसीले जानकारी दिनुभयो ।

रिब्दीकोटले आफ्नो वडामा रहेका दिर्घ रोगीहरुको समस्या बुझी निजहरुले सेवन गर्ने औषधिको सहज उपलब्धताका लागि वडा अध्यक्षले सहजीकरण गर्ने, आवश्यकता अनुसार स्वास्थ्यकर्मी घरघरमै पठाई स्वास्थ्य परीक्षणको व्यवस्था वडा कार्यालयले मिलाउने जनाएको छ ।
स्थानीय तहको कृषि तथा पशुपन्छी क्षेत्रको विकासका लागि गाउँपालिकाको कृषि तथा पशुपन्छी क्षेत्रको वस्तुस्थिति विश्लेषण गरी ३ दिनभित्र सुझाव लिने निर्णय गरेको गाउँपालिका उपाध्यक्ष लक्ष्मी खनालले जानकारी दिनुभयो ।

रिब्दीकोटले प्रत्येक वडामा वडा अध्यक्षको संयोजकत्वमा कोरोना रोकथाम स्वयंसेवक समूह गठन गरी परिचालन गर्ने समेत निर्णय गरेको छ ।